ABD Başkanı Donald Trump ile İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan arasında geçtiğimiz günlerde imzalanan ve çatışmaların sona erdirilmesini amaçlayan 14 maddelik mutabakatın ardından yeni bir kriz yaşandı.
İran basınında yer alan haberlere göre İran Devrim Muhafızları, İsrail’in Lübnan’dan çekilmemesini ve ABD’nin uyguladığı ablukanın tam olarak kaldırılmadığını gerekçe göstererek Hürmüz Boğazı’nı yeniden kapattığını duyurdu.
GEREKÇE LÜBNAN VE YAPTIRIMLAR
İran tarafı, anlaşma sürecinde bölgesel gerilimin azaltılması ve Lübnan dahil tüm cephelerde askeri faaliyetlerin sona erdirilmesi beklentisini dile getiriyordu.
Devrim Muhafızları’nın açıklamasında, İsrail’in Lübnan’daki askeri faaliyetlerini sürdürmesi ve ABD yaptırımlarının tamamen kaldırılmaması kararın temel gerekçeleri arasında gösterildi.
DENİZ TRAFİĞİ YENİDEN RİSK ALTINDA
Dünya petrol ticaretinin önemli geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı, son mutabakatın en kritik maddeleri arasında yer alıyordu. Anlaşma kapsamında boğazdaki ticari geçişlerin yeniden başlaması ve deniz trafiğinin normalleşmesi hedefleniyordu.
Ancak yeni gelişmeyle birlikte bölgede enerji arzı, deniz ticareti ve küresel piyasalara yönelik endişeler yeniden gündeme geldi.
DİPLOMATİK SÜREÇTE BELİRSİZLİK
İran’ın kararı, ABD ile yürütülen 60 günlük teknik ve diplomatik müzakere sürecini de belirsizliğe sürükledi.
Daha önce İsviçre'nin Cenevre kentinde yapılması planlanan görüşmelerin ertelendiği, taraflar arasındaki diplomatik temasların ise kırılgan bir şekilde devam ettiği belirtiliyor.
Hürmüz Boğazı’na ilişkin gelişmelerin, önümüzdeki günlerde bölgesel dengeler ve küresel enerji piyasaları açısından yakından takip edilmesi bekleniyor.
Öte yandan ABD-İran görüşmesinin ertelenmesi sonrası İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırıları sabah saatlerinde yeniden başlamıştı. Ancak öğleden sonra yaşanan bir gelişme, bölgedeki tansiyonun düşmesi umutlarını yeniden yeşertmiş, ABD'li bir yetkili İsrail ile Hizbullah'ın ateşkeste anlaştığını duyurmuştu. İsrail basını da ateşkesin 16.00 itibarıyla yürürlüğe girdiğini yazdı. Ne var ki ateşkesin yürürlükte olması beklenen saatlerde İsrail'in Lübnan'a yeni saldırılar düzenlediği de gelen haberler arasındaydı.